24 juli 2024

Monumentenorganisaties naar de rechter om het complex Nij Nittersum

Twee landelijke monumentenorganisaties stappen naar de rechter om het complex Nij Nittersum te Stedum te behouden voor de toekomst.

Op 1 februari 2022 hebben de Erfgoedvereniging Bond Heemschut en de Stichting het Cuypersgenootschap de gemeente Eemsdelta gevraagd om een monumentenstatus te verlenen aan het complex Nij Nittersum aan de Weemweg (nummers 25 t/m 49) te Stedum. Dit verzoek is door de gemeente afgewezen. Om het complex alsnog beschermd te krijgen – en daarmee te behoeden voor sloop – stappen de Erfgoedvereniging Bond Heemschut en de Stichting het Cuypersgenootschap nu naar de rechter.

Heemschut en het Cuypersgenootschap hebben de aanvraag gedaan in samenspraak met een groep betrokken dorpsbewoners. Nij Nittersum is een bijzonder wooncomplex uit de wederopbouwperiode: het is het eerste complex dat gebouwd is voor ouderenhuisvesting na de oorlog en symboliseert daarmee de opbouw van de verzorgingsstaat. Daarbij is het een mooi voorbeeld van wederopbouwarchitectuur. Het complex verkeert nog in goede staat en veel authentieke details zijn nog aanwezig. Vergelijkbare wooncomplexen elders in den lande zijn reeds aangewezen tot gemeentelijk monument. Voor de provincie Groningen heeft het complex een grote zeldzaamheidswaarde.

De erfgoedverengingen zijn van mening dat de gemeente Eemsdelta onvoldoende oog heeft voor de historische waarden van het complex. Wij constateren dat het gemeentelijke besluit onzorgvuldig tot stand is gekomen. Niet alle belangen zijn meegewogen. In feite volgt de gemeente haar eigen erfgoedverordening niet, bijvoorbeeld door geen advies in te winnen haar eigen erfgoedcommissie. Door geen onderzoek te doen naar de monumentale en cultuurhistorische waarden door de monumentencommissie en het besluit verder volledig te baseren op de visie van eigenaar Woningstichting Wierden en Borgen ontbeert het besluit de zorgvuldigheid die een burger van het openbaar bestuur mag verwachten.

De eigenaar heeft het voornemen om het complex over enige tijd te slopen en op de plek van het hofje nieuwe woningen te realiseren. Voor een vernieuwing van het complex is echter geen sloop nodig. Zoals vergelijkbare woningbouwcomplexen elders in den lande laten is een vernieuwing en verduurzaming van dit soort naoorlogse woningen met hedendaagse technieken zeer goed mogelijk. Het Cuypersgenootschap en Heemschut zetten in op een op de toekomst gericht wooncomplex met het karakter van het verleden.